Được sự đồng ý của Thủ tướng Chính phủ, từ năm 2003 Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh phối hợp cùng Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Giải thưởng “Quả Cầu Vàng” nhằm phát hiện, tôn vinh các tài năng trẻ của đất nước. Những năm trước đây giải thưởng chỉ triển khai trong lĩnh vực công nghệ thông tin (CNTT). Trước thực tiễn phát triển mạnh mẽ và vai trò quan trọng của các lĩnh vực khoa học, công nghệ khác, từ năm 2011 Giải thưởng này được mở rộng thành Giải thưởng Khoa học Kỹ thuật Thanh niên mang tên “Quả Cầu Vàng”, xét trao cho 4 lĩnh vực là: Công nghệ thông tin; Công nghệ y - dược; Công nghệ sinh học; Công nghệ môi trường.

Những tài năng trẻ được bình chọn đạt giải năm nay sẽ nhận: Cúp “Quả Cầu Vàng”; Bằng chứng nhận Giải thưởng do Bộ Khoa học và Công nghệ và Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh cấp; Huy hiệu “Tuổi trẻ Sáng tạo” của Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh và phần thưởng 20 triệu đồng tiền mặt. Ngoài phần thưởng này, năm nay mỗi tài năng trẻ còn được nhận phần thưởng 20 triệu đồng của đơn vị tài trợ là Công ty TNHH Tân Hiệp Phát.

Quy trình tìm kiếm, bình chọn tài năng trẻ được triển khai qua 3 bước: Bước 1- tìm kiếm và đề cử từ các tỉnh, thành, bộ ngành. Qua hơn 01 tháng triển Ban tổ chức đã nhận được 71 hồ sơ đề cử của 25 tỉnh, thành và 06 Bộ, ngành. Bước 2- Ban thư ký giải thưởng gồm đại diện Trung ương Đoàn và các bộ, ngành chuyên môn đã xem xét, đánh giá từng hồ sơ theo các tiêu chí riêng cho từng lĩnh vực và đã chọn được 30 tài năng trẻ tiêu biểu nhất. Bước 3 - Hội đồng bình chọn Giải thưởng họp chung tuyển để bỏ phiếu chọn ra 10 tài năng trẻ xuất sắc nhất nhận giải thưởng. Hội đồng do PGS. TS. Nguyễn Đắc Vinh, Bí thư thứ nhất TW Đoàn làm Chủ tịch, thành viên gồm: các chuyên gia và đại diện Bộ Khoa học và Công nghê, Bộ Y tế, Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Thông tin và Truyền thông, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Viện Khoa học Công nghệ Việt Nam, Liên hiệp các Hiệp hội Khoa học kỹ thuật Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt Nam. Hội đồng đã tiến hành hội nghị chung tuyển vào ngày 15/12/2011 và đã chọn được 10 tài năng trẻ tiêu biểu nhất để trao tặng Giải thưởng Quả Cầu Vàng 2011.

Căn cứ kết quả bình chọn của Hội đồng Giải thưởng, 10 giải thưởng Quả Cầu Vàng năm nay được trao cho các tài năng trẻ trong 4 lĩnh vực: CNTT và truyền thông: 3 giải thưởng; Công nghệ Y – Dược:    3 giải thưởng; Công nghệ sinh học: 2 giải thưởng; Công nghệ Môi trường:            2 giải thưởng.

Tất cả các cá nhân được nhận giải thưởng đều đã có nhiều thành tích xuất sắc trong học tập, công tác, có nhiều công trình nghiên cứu và các giải pháp kỹ thuật sáng tạo, có giá trị khoa học cao, ý nghĩa ứng dụng thực tiễn lớn, mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội cho địa phương, đơn vị. Trong 10 tài năng trẻ nhận giải thưởng năm nay có 3 là nữ, chiếm tỷ lệ 30%, có 5 người đã được đào tạo, bồi dưỡng ở nước ngoài, chiếm tỷ lệ 50%.

Lễ trao giải thưởng “Quả Cầu Vàng” và Phần thưởng Nữ sinh viên tiêu biểu trong lĩnh vực CNTT năm 2011 đã được tổ chức trang trọng tại Văn phòng Chính phủ vào 17h00 ngày 29/12/2011. Các tài năng trẻ đã vinh dự được Phó Thủ tướng Nguyễn Thiện Nhân gặp gỡ, biểu dương và trực tiếp trao thưởng. Cùng tham dự Lễ trao giải thưởng sẽ có đại diện lãnh đạo các Bộ, ngành liên quan.

20 nữ sinh viên công nghệ thông tin tiêu biểu

Phần thưởng Nữ sinh viên tiêu biểu trong lĩnh vực CNTT nhằm tôn vinh các nữ sinh tài năng trong học tập, nghiên cứu, làm chủ CNTT của các trường Đại học trong cả nước. Phần thưởng năm nay gồm: Giấy chứng nhận do Bộ Khoa học và Công nghệ và Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh cấp; Bằng khen của Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh và tiền thưởng 5 triệu đồng.

Năm nay Ban Tổ chức đã nhận được 79 hồ sơ đề cử của 35 trường Đại học, tất cả đều là các sinh viên xuất sắc của các trường, có kết quả học tập trung bình các môn từ khá, giỏi trở lên, các em là các sinh viên đang theo học năm thứ 3, 4, 5 tại các khoa CNTT, truyền thông. Các em đều là những Đoàn viên, Hội viên xuất sắc và tham gia tích cực các hoạt động của trường, của địa phương.

Ngày 15/12/2011, Hội đồng Phần thưởng đã họp và bình chọn được 20 nữ sinh xuất sắc nhất của 18 trường Đại học nhận Phần thưởng Nữ sinh viên tiêu biểu trong lĩnh vực CNTT năm 2011. Ngoài kết quả học tập tốt, nhiều em đã bước đầu tham gia nghiên cứu đề tài khoa học cấp trường, cấp bộ, tham gia vào các dự án xây dựng phần mềm cho các doanh nghiệp và phần mềm phục vụ cho công tác học tập, quản lý, xây dựng website, đồng thời cũng là các thành viên tích cực tham gia vào các diễn đàn trên mạng để học hỏi và nghiên cứu, nhiều sinh viên cũng tích cực tham gia vào các cuộc thi như Olympic tin học sinh viên, Cuộc thi ý tưởng sáng tạo…và đạt được nhiều giải cao. Đặc biệt, em Nguyễn Thị Vân Phương, sinh viên năm thứ 4 Khoa CNTT trường Đại học Bách Khoa TP. HCM đạt danh hiệu sinh viên giỏi toàn diện liên tục từ năm 2008-2011, đang hoạt động và tham gia vào các dự án phần mềm của khoa, được làm trợ giảng môn “Nguyên lý ngôn ngữ lập trình”, phụ trách giờ thực hành của khoa. Em Ngô Ngọc Mai, sinh viên năm thứ 3 trường Đại học FPT đã tham gia vào dự án (với vai trò là Developer) phát triển phần mềm cho Nhật Bản. Trường Đại học Công nghệ - ĐH QG Hà Nội và Đại học FPT là 2 trường duy nhất có 2 sinh viên được nhận Phần thưởng.

Sau Lễ trao giải, vào 19h30 tối ngày 29/12/2011 đã diễn ra Chương trình giao lưu “Tỏa sáng Tài năng trẻ Việt Nam” do Trung ương Đoàn phối hợp cùng Đài Truyền hình Việt Nam và Đại học Bách Khoa tổ chức tại Hội trường Thư viện Tạ Quang Bửu. Các tài năng trẻ đã tham gia giao lưu, chia sẻ cùng đại diện sinh viên tiêu biểu các ngành KHCN. Đặc biệt, cùng tham dự giao lưu có nguyên Phó Thủ tướng Vũ Khoan, Chủ tịch Hội đồng bảo trợ Tài năng trẻ Việt Nam và đại diện lãnh đạo các Bộ, ngành liên quan. Đây là hoạt động quan trọng cổ vũ, động viên tinh thần hăng say học tập, nghiên cứu và làm chủ khoa học công nghệ của thanh niên, sinh viên. Các tài năng trẻ Quả Cầu Vàng đã chia sẻ các suy nghĩ, kinh nghiệm thành công của mình, đồng thời cũng được đón nhận những ý kiến định hướng, những lời tâm huyết của nguyên Phó Thủ tướng Vũ Khoan cùng lãnh đạo các ngành.